Feline İnfeksiyöz Peritonit (FIP), kedilerde coronavirus'un mutasyona uğramış formu tarafından oluşturulan ciddi bir hastalıktır. Vet. Hek. Sena Akovalı olarak FIP'in belirtileri ve teşhisi hakkında bilmeniz gerekenleri paylaşıyorum.
FIP Nedir?
FIP, kedilerde bulunan feline coronavirus'un (FCoV) mutasyona uğramasıyla ortaya çıkar. Kedilerin büyük çoğunluğu coronavirus taşıyıcısıdır ancak sadece küçük bir kısmında virüs mutasyona uğrayarak FIP'e dönüşür. Hastalık özellikle genç kedilerde (6 ay - 2 yaş) daha sık görülür.
Bulaşma
- Enfekte kedilerin dışkısı yoluyla ağız-dışkı (fecal-oral) yolla bulaşır
- Kalabalık kedi popülasyonlarında risk artar
- Barınaklar ve çok kedili evlerde yaygın
- Stres, bulaşma riskini artırır
FIP Formları ve Belirtileri
Yaş (Efüzyonlu) Form - Karın şişliği (karın boşluğunda sıvı birikimi - asit) - Göğüs boşluğunda sıvı birikimi (nefes darlığı) - Ateş (genellikle 39.5°C üzeri, dalgalanan) - İştahsızlık ve kilo kaybı - Sarılık (mukozalarda ve deride sararma) - Halsizlik
Kuru (Granülomatöz) Form - Göz lezyonları (üveit, iris renk değişikliği) - Nörolojik belirtiler (yürüme bozukluğu, titreme, nöbet) - Organ granülomları (böbrek, karaciğer, dalak) - Kronik kilo kaybı - İnatçı ateş - Sarılık
Risk Faktörleri
- Genç yaş (6 ay - 2 yaş)
- Kalabalık yaşam ortamı
- Stres (ev değişikliği, yeni kedi, kısırlaştırma dönemi)
- Zayıf bağışıklık sistemi
- FeLV pozitif kediler
Teşhis Yöntemleri
Klinik Muayene Fizik muayene bulguları, ateş paterni ve efüzyon varlığı değerlendirilir.
Efüzyon Analizi - Rivalta testi: Basit ama yönlendirici bir test - Efüzyon sıvısının rengi, kıvamı ve protein içeriği - Hücre sayımı ve sitoloji
Kan Tahlili - Hiperglobulinemi (yüksek globulin) - Albumin/globulin oranı düşüklüğü - Bilirubin yüksekliği - Lenfopeni
PCR Testi Efüzyon sıvısında veya dokuda FCoV RNA tespiti.
Görüntüleme - Ultrasonografi: Karın içi sıvı, organ değişiklikleri - Röntgen: Göğüs ve karın değerlendirmesi
Korunma
- Kalabalık ortamlardan kaçınma
- Stresin azaltılması
- Düzenli veteriner kontrolleri
- Kedi kumu hijyenine dikkat
- Yeni gelen kedilerin karantinası
Vetnovi Veteriner Kliniği olarak kedilerinizin FIP şüphesinde kapsamlı laboratuvar ve görüntüleme hizmetleri sunuyoruz.
